Winny, niewinny?

Cała sprawa rozpoczęła się w zeszłym roku, kiedy Straż Miejska ujawniła źle zaparkowany samochód. Kierowca tego pojazdu odmówił okazania swojego dowodu tożsamości.

W takim stanie rzeczy Straż Miejska skierowała sprawę do sądu, zarzucając owemu kierującemu popełnienie dwóch wykroczeń:
a) nie stosowania się do oznaczenia związanego z parkowaniem, oraz
b) odmowę wylegitymowania się.

Za podstawę tego drugiego zarzutu przyjęto naruszenie art. 65§2 Kodeksu wykroczeń, mówiącego, że kto wbrew obowiązkowi nie udziela właściwemu organowi państwowemu lub instytucji, upoważnionej z mocy ustawy do legitymowania, wiadomości lub dokumentów m.in. co do tożsamości własnej, podlega karze ograniczenia wolności albo grzywny.

Sądy obu instancji, a więc sąd rejonowy oraz po apelacji obwinionego sąd okręgowy, uznały jego winę i prawomocnie wymierzyły karę nagany.

Kasacja Rzecznika Praw Obywatelskich.

Właśnie w tym miejscu wkroczył Rzecznik, który wywiódł kasację do Sądu Najwyższego, na korzyść obwinionego kierowcy. Warto wskazać, że kierowca takiej kasacji wnieść nie mógł, gdyż do wniesienia kasacji w sprawach wykroczeniowych, uprawnione są tylko 4 podmioty:
a) Rzecznik Praw Obywatelskich,
b) Prokurator Generalny,
c) Zastępca Prokuratora Generalnego do Spraw Wojskowych,
d) w sprawach naruszenia praw dziecka Rzecznik Praw Dziecka.

Rzecznik Praw Obywatelskich, w wywiedzionej kasacji wskazał, że chociaż Straż Miejska jest uprawniona do legitymowania sprawców ujawnionych wykroczeń, to jednocześnie nie posiada ustawowego umocowania do kierowania wniosków o ukaranie za odmowę wylegitymowania się.

Pojawia się naturalne pytanie, czy Rzecznik się czasem nie pomylił?

Okazuje się, że nie. Już w 2013 roku Sąd Najwyższy zajmował się podobną sprawą, również wskutek kasacji wniesionej przez Rzecznika. Sąd zaprezentował wówczas nie pozostawiające wątpliwości stanowisko – strażnik miejski legitymować obywatela ma prawo, ale już składać wniosku o ukaranie za odmowe wylegitymowania nie może.

Otwartym pozostaje pytanie, czy taka swoista luka prawna, jest błędem Ustawodawcy, czy też celowym działaniem prawnym, ograniczającym uprawnienia Straży Miejskiej, chociaż nie wprost. Zmiany ustawowe w tym zakresie są konieczne, w celu zapewnienia każdemu obywatelowi konstytucyjnego, równego prawa do sądu, z zachowaniem zasady praworządności.

W jak wielu, tego rodzaju sprawach, obwinieni zostali uznani winnymi i ukarani, chociaż w zasadzie nie powinni? Warto w tej sytuacji pamiętać, że Rzecznika Praw Obywatelskich nie ogranicza czas, w jakim może wnieść kasację na korzyść obwinionego.

The post Straż Miejska nie może złożyć wniosku o ukaranie ze odmowę wylegitymowania się. appeared first on Adwokat Czwakiel - porady prawne Wałbrzych.

Nie należy mylić przerwy w wykonaniu kary pozbawienia wolności z odroczeniem wykonania tej kary. Odroczenie jest możliwe wyłącznie wtedy, gdy nie rozpoczęto jeszcze wykonania kary / czyli skazany nie znalazł się jeszcze w zakładzie karnym /. Należy jednakże wskazać, że przesłanki do zastosowania dobrodziejstwa tych instrumentów prawnych są bardzo podobne.

Ważne! Jeżeli skazany został zatrzymany w celu doprowadzenia do odbywania kary pozbawienia wolności np. w wyniku realizacji listu gończego, to skorzystać może wyłącznie z przerwy w odbywaniu kary. Z odroczenia jej wykonania skorzystać już nie może.

Przesłanki do udzielenia przerwy w wykonaniu kary pozbawienia wolności są różne:
a/. obligatoryjne – czyli takie które, gdy zaistnieją, nakazują sądowi udzielenie przerwy skazanemu,
b/. fakultatywne – czyli takie, które zostawiają sądowi swobodę decyzyjną / swobodę, ale nie dowolność /.

Przesłanki obligatoryjne.

Do tych przesłanek należą:
– choroba psychiczna skazanego. Jednak nie każda choroba psychiczna. Stan chorobowy musi skutkować tym, iż osoba chora nie byłaby w stanie zrozumieć sytuacji, w której się znalazła. Również konieczne jest uznanie, że w stosunku do tej osoby podejmowanie działań resocjalizacyjnych byłoby / właśnie z uwagi na chorobę psychiczną / nieracjonalne.
– inna ciężka choroba, która uniemożliwia wykonanie kary. W przepisach brak jest definicji, którą chorobę należy uznać za ciężką. Ogólnie rzecz ujmując chodzi o taką chorobę, która może zagrażać życiu lub skutkować poważnym niebezpieczeństwem dla jego zdrowia. Nawet przy ustaleniu, iż skazany choruje na „ciężką chorobę” przerwa nie zostanie udzielona. Tak się stanie w sytuacji, jeżeli choroba ta może być leczona w warunkach zakładu karnego.

Ważne! Dla oceny ustalenia czy zaistniały przesłanki obligatoryjne / medyczne / po stronie skazanego, sąd powołuje biegłych o określonych specjalizacjach / w zależności od tego na jakie schorzenia cierpi skazany /. Wydane przez biegłych opinie nie wiążą sądu. Podlegają jednak jego ocenie.

Przesłanki fakultatywne.

Właściwie możemy mówić o jednej takiej przesłance. Dotyczy ona sytuacji osobistej i rodzinnej skazanego. Nie chodzi o „zwykłą” sytuację osobistą i rodziną. Chodzi o taka sytuację, gdy wobec izolacji skazanego, ważne względy przemawiają za koniecznością udzielenia przerwy w odbywaniu kary.

W przypadku względów osobistych muszą to być takie sytuacje, które / w wyniku izolowania / mogą się negatywne odcisnąć na życiu skazanego. Może to być np. inna niż ciężka choroba, która dotknęła skazanego i wymaga kontynuacji jego specjalistycznego leczenia. Za zaistnienie takiej sytuacji można uznać konieczność sprawowania opieki nad członkiem rodziny, który nie może radzić sobie z najprostszymi czynnościami życia codziennego. W tym przypadku należy jednakże wykazać, że zapewnienie prawidłowej opieki nie może być wykonywane przez innych członków rodziny, czy też instytucję pomocy publicznej.
Za sytuację związaną z rodziną skazanego uzasadniającą udzielenie przerwy w odbywaniu kary możne być uznanie konieczności zapewnienia środków finansowych rodzinie. Jednocześnie musi zaistnieć brak obiektywnej możliwości uzyskiwania tych środków przez innych członków rodziny.

Ważne! Należy pamiętać, iż praktycznie każde obywanie przez skazanego kary pociąga określone konsekwencje dla członków jego rodziny. Dotyczy to zarówno spraw finansowych jak i spraw związanych z koniecznością pomagania sobie w trudnych sytuacjach. Z tych względów możliwość uzyskania przerwy w odbywaniu kary istnieje tylko wówczas, gdy bez skazanego byt rodziny jest zagrożony.

Rozpoznanie wniosku o udzielenie przerwy w odbyciu kary pozbawienia wolności należy do właściwego sądu penitencjarnego. Jest to sąd okręgowy. Właściwym miejscowo będzie sąd aktualnego miejsca pobytu skazanego.

Wbrew pozorom sprawy o udzielenie przerwy w wykonywaniu kary pozbawienia wolności są sprawami trudnymi. Wniosek należy dokładnie umotywować. Koniecznie trzeba dołączyć dokumenty potwierdzające zasadność wniosku. Pomocy w sporządzeniu wniosku może udzielić adwokat. Adwokat ma też możliwość, reprezentując skazanego, udziału posiedzeniach sądu penitencjarnego rozpoznającego wniosek.

The post Przerwa w odbywaniu kary pozbawienia wolności. appeared first on Adwokat Czwakiel - porady prawne Wałbrzych.

Może się zdarzyć, że żadna z tych możliwości nie przyniesie oczekiwanego rezultatu, lub skazany zwyczajnie o zapłacie grzywny zapomni i wyjedzie w świat.

W takiej sytuacji można być pewnym, że sąd zainicjuje postępowanie, aby orzeczoną karę grzywny zamienić na zastępczą karę pozbawienia wolności. Oczywiście podjęcie takiej drastycznej decyzji przez sąd musi wynikać z określonych okoliczności.

Warunek pierwszy: nieskuteczność egzekucji grzywny.

W pierwszej kolejności sąd musi stwierdzić, że egzekucja grzywny jest nieskuteczna. Najczęściej to komornik umarza wskutek bezskuteczności prowadzone postępowanie egzekucyjne, mające na celu wyegzekwowanie grzywny.

Przeprowadzenie egzekucji nie jest bezwzględnie konieczne, jeżeli z okoliczności sprawy wynika jednoznacznie, że gdyby wszczęto egzekucję byłaby ona bezskuteczna. Wiedzę o sytuacji majątkowej skazanego sąd posiadać może z różnych źródeł np. z akt sprawy, czy z wywiadów kuratorskich.

W kolejnym kroku sąd winien rozważyć zamianę kary grzywny na karę polegającą na wykonywaniu pracy społecznie użytecznej.

Takie rozwiązanie powinno być skazanemu zaproponowane.

Dopiero w przypadku, gdy skazany nie wyrazi zgody na wykonywanie prac, sąd uzyskuje możliwość wskazanej wyżej zamiany kar. Ten krok z zasady sąd pomija, jeżeli ze skazanym nie ma żadnego kontaktu, a co za tym idzie nie można mu tej propozycji przedstawić.

Zamiany kary grzywny na karę zastępczą pozbawienia wolności sąd może orzec również w przypadku, gdy ustali, że wykonanie zastępczej kary w postaci prac społeczno-użytecznych nie jest możliwe. Powody mogą być różne a dotyczą ograniczenia możliwości wykonywania pracy z uwagi na stan zdrowia fizycznego lub psychicznego.

Przelicznik kary grzywny na karę pozbawienia wolności.

Zamieniając karę grzywny, na karę pozbawienia wolności, sąd stosuje przelicznik:
dwie stawki dzienne grzywny odpowiadają jednemu dniu zastępczej kary pozbawienia wolności.

Grzywna może także zostać orzeczona kwotowo. W takim wypadku jeden dzień zastępczej kary pozbawienia wolności jest równoważny kwocie ustalonej przez sąd. Kwota ta musi się jednak mieścić w widełkach od 20,00 zł do 4000,00 zł.

Przy orzekaniu zastępczej kary pozbawienia wolności sąd jest zobowiązany do zachowania odpowiedniej proporcji pomiędzy karą zastępczą, a wymiarem orzeczonej grzywny.

O zamiarze zamiany kary grzywny na zastępczą karę pozbawienia wolności Sąd musi skazanego zawiadomić. Osoba skazana ma prawo czynnego uczestniczenia w posiedzeniu sądu, składania wyjaśnień i przedstawiania dowodów. Na wydane przez sąd postanowienie przysługuje zażalenie.

Warto wiedzieć, że można uwolnić się od konieczności odbycia zastępczej kary pozbawienia wolności spłacając grzywnę. Karę pozbawienia wolności zmienisza się wówczas zgodnie z wyżej podanym przelicznikiem. Aż do całkowitego zwolnienia z jej wykonania, w przypadku spłaty całości grzywny.

The post Zamiana kary grzywny na zastępczą karę pozbawienia wolności. appeared first on Adwokat Czwakiel - porady prawne Wałbrzych.

Walka z wiatrakami.

Każdy z nas spotkał się z takimi kierowcami, którzy „parkują” auto jak najbliżej swojego celu. Czasami ignorują zakaz zatrzymywania się i postoju. Czasami wjeżdżają na teren zielony rozjeżdżając go niemiłosiernie. Innym razem taki pojazd blokuje pół jezdni, lub uniemożliwia przejście chodnikiem pieszemu z wózkiem. No bo to przecież „tylko na chwilę” czy „musiałem, bo nie było gdzie stanąć”. Powody takich zachowań bywają oczywiście różne. Jedno jednak je łączy – auto parkowane jest nieprawidłowo.

Nie zawsze takie działanie, chociaż społecznie niewłaściwe, doczeka się reakcji uprawnionych organów. Czas oczekiwania na interwencję Policji czy Straży Miejskiej można, w niektórych przypadkach, liczyć nie w kwadransach, a całych godzinach. Pozostawieni więc trochę samym sobie mieszkańcy starają się sytuację poprawić na własną ręką. Stawiają znaki „teren zielony” czy „proszę nie parkować”. W ostateczności, gdy to nie pomaga, daną okolicę nawiedzi „słupkoza” szpecąca krajobraz. Inaczej kierowców okiełznać nie można.

Karny łoś, karny … coś.

Coraz częściej można także spotkać się z innego rodzaju zachowaniem zdenerwowanych użytkowników dróg i chodników. Co mam na myśli? Parkujący nieprawidłowo kierowca wraca do swojego pojazdu, siada wygodnie w fotelu i nagle spostrzega coś, czego wcześniej nie było. Łosia w lusterku bocznym. Okazuje się, że łoś nie jest prawdziwy, lecz wydrukowany i naklejony na lusterku. Co więcej ma towarzysza na bocznej lub przedniej szybie. Taki właśnie „karny łoś„, lub inne karne, bardziej wulgarne, „upomnienie”, stało się popularną metodą zwrócenia uwagi nieprawidłowo parkującemu kierowcy. Działanie takie może mieć jednakże drugi koniec.

Możliwe konsekwencje karne.

Może się zdarzyć, że naklejenie takiej upominającej naklejki sprowadzi na osobę, która ją naklei, konsekwencje prawne. Istotne znaczenie mają tu skutki takiego zachowania. Klej na części naklejek jest, bowiem na tyle mocny, że ich usunięcie może wiązać się z uszkodzeniem szyby lub lakieru.

Działanie polegające na zniszczeniu cudzego mienia może zostać zakwalifikowane, jako wykroczenie lub przestępstwo, w zależności od kosztów naprawy uszkodzeń. W stosunku do naklejek bardziej wulgarnych, niż karny łoś, zastosowanie może mieć także przepis kodeksu wykroczeń penalizujący umieszczanie w miejscu publicznym nieprzyzwoitych ogłoszeń, napisów lub rysunków.

Odpowiedzialność cywilnoprawna.

Poza ewentualną odpowiedzialnością karną, możliwe jest jeszcze pociągnięcie sprawcy do odpowiedzialności na drodze cywilnej. Przeciwko osobie, która narusza własność w inny sposób niż przez pozbawienie właściciela faktycznego władztwa nad rzeczą, właścicielowi oklejonego pojazdu przysługuje roszczenie o przywrócenie stanu zgodnego z prawem i o zaniechanie naruszeń.

Wszak naklejający nakleja naklejki na cudzym, a nie na swoim, pojeździe. Przyklejanie naklejek na cudze mienie należy zaś traktować jak rozporządzenie rzeczą bez zgody właściciela.

Co więc robić?

W każdej sytuacji należy pamiętać o tym, że organami uprawnionymi do wymierzania kary są, co do zasady, sądy. Inne uprawnione organy jak Policja czy Straż Miejska, karać mogą wyłącznie w postępowaniu mandatowym.

Samodzielne zaś „karanie” naklejkami, może w pewnych okolicznościach obrócić się przeciwko wymierzającemu tego rodzaju karę, nawet pomimo jego obiektywnie słusznych intencji. Sprawdzona i bezpieczna metoda to pozostawienie kartki za wycieraczką. Ani to nie uszkodzi szyby, ani lakieru. Trzeba tylko uważać żeby nie uszkodzić wycieraczki.

The post Nie parkuj jak łoś! Czy można naklejać takie upomnienia? appeared first on Adwokat Czwakiel - porady prawne Wałbrzych.

Pomocnik.

Pomocnictwa dopuszcza się, kto w zamiarze, aby inna osoba dokonała czynu zabronionego, swoim zachowaniem ułatwia jego popełnienie, w szczególności dostarczając narzędzie, środek przewozu, udzielając rady lub informacji.

Pomocnikiem będzie także osoba, która wbrew prawnemu, szczególnemu obowiązkowi niedopuszczenia do popełnienia czynu zabronionego swoim zaniechaniem ułatwia innej osobie jego popełnienie.

Podżegacz.

Podżegania dopuszcza się ten, kto chcąc, aby inna osoba dokonała czynu zabronionego, nakłania ją do tego.

Odpowiedzialność karna pomocnika i podżegacza.

Sąd wymierza karę za podżeganie lub pomocnictwo w granicach zagrożenia przewidzianego za sprawstwo. Wymierzając karę za pomocnictwo sąd może zastosować nadzwyczajne złagodzenie kary.

Sprawca.

Wydawać by się mogło, że tutaj sprawa jest jasna. W powszechnym odczuciu sprawca to osoba, która popełniła przestępstwo. Jednakże, popełnienie przestępstwa nie zawsze wymaga osobistego działania sprawcy. Kodeks karny określa tzw. formy zjawiskowe przestępnego współdziałania. Należa do nich:

Sprawstwo pojedyncze.

Nie wymaga szerszego wyjaśnienia, a polega na zrealizowaniu własnym zachowaniem przez pojedynczego sprawcę znamion danego czynu zabronionego,

Współsprawstwo.

Polega na wykonaniu czynu zabronionego wspólnie i w porozumieniu z inną osobą. Współsprawstwo różni się więc od sprawstwa pojedynczego tym, że istnieje porozumienie co do wykonania czynu przez dwie lub więcej osób. Wspólne wykonanie czynu zabronionego ma umożliwić lub ułatwić jego popełnienie albo zmniejszyć ryzyko z nim związane.

Tutaj warto się na chwilę zatrzymać. Istnieją bowiem dwa, ciekawe, rodzaje współsprawstwa:
1) sukcesywne – polega na przyłączeniu się do wykonywanego (albo już dokonanego) czynu zabronionego innej osoby i dalej wspólna jego kontynuacja. Współsprawca, który się przyłączył do czynu, odpowiada tylko za to, co zostało uczynione od momentu jego włączenia się do realizacji czynu. Nie ponosi odpowiedzialności za dokonania wcześniejsze. Przykładowo sprawdza przechodząc obok sklepu zauważył, że dokonano do niego włamania, wchodzi więc do sklepu i dokonuje zaboru towaru. Dopuszcza się tym samym kradzieży zwykłej, a nie kradzieży z włamaniem.

2) równoległe – ma miejsce w sytuacji gdy dwie lub więcej osób, w tym samym czasie i miejscu, popełnia przestępstwo, niezależnie od siebie i bez porozumienia z innymi osobami. Przykładowo przechodnie kradną mienie z pozostawionego na ulicy samochodu nie porozumiewając się ze sobą. Ponoszą jednak przy tym odpowiedzialność za cały skutek przestępstwa, chociażby do jego powstania przyczynił się jedynie jeden z nich. Na powyższym przykładzie: w wypadku wspólnej kradzieży odpowiadają za całość skradzionych rzeczy.

Sprawstwo kierownicze.

Polega na kierowaniu wykonaniem czynu zabronionego przez inną osobę. Oznacza to, że sprawca kierowniczy osobiście nie realizuje znamion danego czynu zabronionego. Osoba, która bezpośrednio wykonuje dany czyn zabroniony jest można powiedzieć „narzędziem„, w rękach sprawcy kierowniczego.

W jednym z wyroków Sądu Najwyższego, z którym się zgadzam, sąd wskazał, że „warunkiem przypisania sprawstwa kierowniczego jest współczesne, do wykonywania przez bezpośredniego sprawcę znamion czynu, pełnienie takiej roli. Skoro bowiem chodzi o kierowanie „wykonywaniem”, to następuje ono na etapie, na którym znamiona czynu są urzeczywistniane. Dopełniające słowo „wykonaniem”, zawarte w art. 18 § 1 KK, określa zatem etap, na kto czyni to także w fazie wypełniania znamion czynu”.

Niemniej tak w doktrynie, jak i w orzecznictwie wciąż sporna jest kwestia rozumienia pojęcia „kierowania czynem zabronionym”.

Sprawstwo polecające.

Polega na poleceniu wykonania czynu zabronionego przy wykorzystaniu uzależnienia od siebie innej osoby. Istotnym jego elementem jest właśnie owo uzależnienie bezpośredniego wykonawcy od wydającego polecenie. Ważna jest również forma oddziaływania polecającego na bezpośredniego wykonawcę.

The post Pomocnik, podżegacz, sprawca. Kto, kiedy jest kim? appeared first on Adwokat Czwakiel - porady prawne Wałbrzych.

Pominąłem w tamtych wpisach postępowanie wykonawcze, czyli dotyczące praw pokrzywdzonego do informacji o skazanym na etapie wykonywania orzeczonej kary.

Uwaga ! Prawo pokrzywdzonego związane jest z jednym rodzajem wykonania kary – kary pozbawienia wolności.

Ważne! Pokrzywdzony, aby skorzystać z przysługujących mu prawa, musi wykazać się inicjatywą, musi złożyć odpowiedni wniosek. Przyznanie tego prawa „z urzędu” nie jest możliwe.

Prawo do informacji przysługuje każdemu, kto w postępowaniu karnym miał status pokrzywdzonego. Nie ogranicza się tylko do pokrzywdzonych, którzy doznali uszczerbku na zdrowiu lub mieniu. Każdego pokrzywdzonego sąd musi pouczyć o przysługującym mu prawie. Obowiązek pouczenia spoczywa na sądzie kierującym orzeczenie kary pozbawienia wolności do wykonania.

Gdzie i kiedy można złożyć wniosek ?

Pokrzywdzony wniosek składa do sądu, który go powiadomił o prawie do informacji. Sąd, po otrzymaniu wniosku, przesyła go do dyrektora zakładu karnego, w którym kara pozbawienia wolności ma być wykonywana. Nie ograniczono terminu do złożenia wniosku. Oczywiście można go złożyć tylko do momentu całkowitego wykonania orzeczonej kary.

Uwaga! Nie będzie błędem, jeżeli pokrzywdzony złoży wniosek do organu, który uczestniczy w postępowaniu wykonawczym np. do sądu penitencjarnego lub dyrektora zakładu karnego, w którym skazany odbywa karę.

Wniosek należy złożyć na piśmie i winno być jednoznaczne np. jako pokrzywdzony żądam przekazywania mi informacji o przebiegu odbywania przez skazanego kary pozbawienia wolności.

Jakie informacje winien otrzymać pokrzywdzony ?

Podstawową i najważniejszą, jest uzyskiwanie informacji o wszelkich sytuacjach skutkujących opuszczeniem zakładu karnego przez skazanego. Ich udzielanie jest obowiązkowe.
Do takich sytuacji m. in należą:
a) odbycie kary pozbawienia wolności w całości przez skazanego,
b) zgoda sądu penitencjarnego na warunkowe przedterminowe zwolnienie z odbycia pozostałej do wykonania kary / skutkujące możliwością opuszczenia zakładu karnego przez skazanego /,
c) udzielnie skazanemu, przez sąd penitencjarny, przerwy w wykonania kary pozbawienia wolności / skutkujące czasowym opuszczeniem zakładu karnego prze skazanego /,
d) udzielenie skazanemu przez sąd penitencjarny / lub dyrektora zakładu karnego / przepustki,
e) udzielenie skazanemu oprzez sąd penitencjarny / lub dyrektora zakładu karnego / jakiegokolwiek innego czasowego zezwolenia na opuszczenie zakładu karnego / bez dozoru lub konwoju /,
f) ucieczka skazanego z zakładu karnego.

Ważne! Informację o każdym powrocie skazanego do zakładu karnego również przekazuje się pokrzywdzonemu.

Obowiązek taki spoczywa przede wszystkim na sądzie penitencjarnym. Dyrektor zakładu karnego zawiadamia pokrzywdzonego, gdy skazany opuszcza zakład w wyniku jego decyzji.

Prawo do uzyskania, przez pokrzywdzonego, informacji, a tymczasowe aresztowanie sprawcy.

Wskazane wyżej prawo pokrzywdzonego do informacji znajduje zastosowanie również w przypadku, gdy wobec skazanego zastosowano tymczasowe aresztowanie. Wprawdzie wprost nie jest to nigdzie nie wskazane, ale pokrzywdzonego, w mojej ocenie. powinien o jego prawie pouczyć sąd stosujący areszt. W takiej sytuacji wniosek pokrzywdzony może skierować do tegoż sądu lub do dyrektora aresztu śledczego.

Informacje, które otrzymuje pokrzywdzony może otrzymywać także świadek. Również i świadek może złożyć w tym zakresie odpowiedni wniosek. Prawo to przysługuje świadkowi „w uzasadnionych przypadkach”. Tych „uzasadnionych przypadków” oczywiście w przepisach nie wskazano.

Wydaje się, że takim „uzasadnionym przypadkiem” może być sytuacja, gdy np. dana osoba była świadkiem przestępstwa, składała zeznania obciążające oskarżonych, i w związku z tym obawia się o swoje życie i zdrowie, zaś owa obawa jest uzasadniona okolicznościami zdarzenia.

The post Prawo pokrzywdzonego do informacji o skazanym w postępowaniu wykonawczym. appeared first on Adwokat Czwakiel - porady prawne Wałbrzych.

Często osoba wzywana nie wie, w jakiej sprawie jest wzywana. W postępowaniu przygotowawczym nagminny jest brak umieszczania, w wezwaniu do stawiennictwa, informacji, jaki jest przedmiot postępowania. Wezwanie powinno umożliwiać osobie wzywanej skojarzenie celu wezwania. Funkcjonariusze wypełniając wezwania nie tylko potrafią „zapomnieć’ wskazania, nawet krótkiego, o jaką sprawę chodzi, ale nawet wskazania artykułu kodeksu karnego, które postępowanie obejmuje. Zdarzają się również wezwania bez wskazania, w jakim charakterze dana osoba ma być przesłuchiwana! Tak, to właśnie kondycja wymiaru sprawiedliwości w pigułce.

Ważne! Często stosowaną, ale skrajnie złą, praktyką organów ścigania jest wzywanie określonej osoby w charakterze świadka oraz przesłuchanie tej osoby. Następnie, po kilkuminutowej przerwie, przedstawienie takiemu „świadkowi” zarzutów i tym samym zmianę jego statusu na podejrzanego. Przecież, co do zasady, świadek ma mówić prawdę, prawdę którą następnie można bezwstydnie wykorzystać.

Jak w postępowaniu karnym świadek może zabezpieczyć kontrolę przestrzegania przysługujących mu praw i określenia ciążących na nim obowiązków?

Takie zabezpieczenie może mu zapewnić ustanowiony pełnomocnik.

Wspomnę tu jedynie, że jeżeli świadek:
a) jest osobą pokrzywdzoną przestępstwem,
b) zgłosił się do postępowania sądowego, jako oskarżyciel posiłkowy uboczny, czyli działający w toku postępowanie obok oskarżyciela publicznego,
c) występuje w postępowaniu jako oskarżyciel posiłkowy subsydiarny, czyli działający samodzielnie

to może ustanowić pełnomocnika, bez uzasadniania konieczności jego udziału w sprawie. Wskazane osoby są osobami będącymi stronami postępowania karnego. Te nie mają żadnych ograniczeń w ustanawianiu pełnomocnika.

Dodatkowo zgodnie z procedurą karną świadek, który nie ma przymiotu wyżej wskazanej strony postępowania, może ustanowić pełnomocnika „jeżeli wymagają tego jego interesy w toczącym się postępowaniu”. Osób, które mogą skorzystać z w/w uprawnienia do ustanowienia pełnomocnika jest więcej. W tym wpisie chciałem wskazać taką możliwość wyłącznie w zakresie świadka.

Nie ulega najmniejszej wątpliwości, że świadkiem, któremu prawo do ustanowienia pełnomocnika, przysługuje, będzie osoba, która jest zagrożona tym, że może, w toku dalszego postępowania, stać się podejrzanym, a następstwie oskarżonym.

Konieczność ochrony praw świadka, zatem ochrony „jego interesów” wynika także w sytuacji, gdy świadkowi przysługuje prawo do odmowy składania zeznań czy też prawo do odmowy odpowiedzi na pytania. Pytania, które mogłyby narazić świadka lub jego najbliższych na odpowiedzialność karną. W szczególności dotyczy to postępowania przygotowawczego. Funkcjonariusze, na wszystkie sposoby, podejmują bowiem próby uzyskania od świadka wiadomości, które on posiada.

Interes należy rozumieć jako interes indywidualny świadka, a nie jakieś innej osoby. Może to być interes prawny, ale wydaje się, że interes ekonomiczny jest także dopuszczalny / jeżeli przewidywane orzeczenie w sprawie może wywołać określone skutki w majątku świadka np. jeżeli wyrok może wywołać w majątku świadka określone skutki, chociażby w zakresie orzeczenia zwrotu korzyści uzyskanej z przestępstwa i określenie wymiaru tej korzyści /.

Rolą pełnomocnika świadka jest ochrona jego praw, w tym przede wszystkim praw procesowych.

Prawidłowa ochrona świadka polegała będzie m.in. na wykorzystaniu przez pełnomocnika jego wiedzy w zakresie praw przysługujących świadkowi, ale także np. w zakresie zapewnienia prawidłowej procedury całości postępowania, czy to przygotowawczego, czy też sądowego.

Uwaga! Pełnomocnik ustanowiony przez świadka ma prawo i obowiązek działania od chwili ustanowienia pełnomocnictwa. Pełnomocnictwo jest skuteczne przy braku decyzji negatywnej „gospodarza postępowania”.

Ważne! Pełnomocnikiem świadka może być adwokat.

W postępowaniu przygotowawczym owym „gospodarzem” jest prokurator. Prokurator może zarządzeniem odmówić dopuszczenia pełnomocnika do udziału w postępowaniu. Następuje to wówczas, gdy prokurator nie dopatrzy się istnienia „interesu” świadka, o którym pisałem wyżej.

Ważne! Odmowa dopuszczenia pełnomocnika świadka w postępowaniu przygotowawczym następuje zarządzeniem wydanym przez prokuratora. Na takie zarządzenie przysługuje zażalenie. Zażalenie rozpoznaje prokurator bezpośrednio przełożony, czyli prokurator rejonowy/okręgowy/regionalny tej samej jednostki prokuratury.

W postępowaniu sądowym „gospodarzem” jest sąd rozpoznający daną sprawę. Sąd odmawia dopuszczenia pełnomocnika świadka do udziału w sądowych czynnościach procesowych, wydając postanowienie.

Ważne! Na postanowienie sądu nie przysługuje środek odwoławczy, czyli zażalenie.

The post Pełnomocnik świadka w postępowaniu karnym. appeared first on Adwokat Czwakiel - porady prawne Wałbrzych.

W tytule niniejszego wpisu nieprzypadkowo został użyty cudzysłów, gdyż cisza nocna nie jest pojęciem ustawowo zdefiniowanym. Co więcej, w świetle obowiązującego prawa karalne jest nie tylko zakłócanie owej „ciszy nocnej”. Karalne są także inne zachowania, jeżeli wywołują one określone skutki.

Generalnie należy stwierdzić, że zakazane i podlegające karze są zachowania, które mają na celu zakłócenie pewnego status quo. Zakłócenie to naruszenie pewnego, stabilnego i akceptowalnego, stanu rzeczy, które wywołuje zaniepokojenie, obawę ze strony osób, które tego zakłócenia doświadczają:
a) spokoju – które to pojęcie należy rozumieć jako naruszenie stanu, który jest akceptowalny przez ogół obywateli w danych okolicznościach,
b) porządku publicznego – czyli stanu normalności związanego i akceptowalnego z określonymi, publicznie istniejącymi, okolicznościami,
c) spoczynku nocnego – wyjaśnię znaczenie tego sformułowania w dalszej części wpisu,
d) a także zachowania wywołujące zgorszenie w miejscu publicznym.

Spoczynek nocny, cisza nocna i ich zakłócenie.

Spoczynek nocny to pojęcie znacznie szersze niż „cisza nocna”. „Ciszę nocną” zwykle rozumie się, i zapisuje w regulaminach wspólnot mieszkaniowych, jako prawo do niezakłóconego odpoczynku pomiędzy godziną 22.00 a 6.00. Pojęcie spokój nocny obejmuje jednakże zarówno godziny przed 22.00 i po 6.00.

Pojęcie „noc” jest bowiem pojęciem względnym, biorąc pod uwagę realia, jakimi rządzi sie przyroda. „Noc” może się zaczynać np. już o godzinie 17.00 i trwać do godziny np. 7.00 – pora zimowa. Jest to oczywiście pojęcie względne i podlegające analizie przez sąd, pod kątem odpowiedzialności karnej.

Uwaga! Zakłócanie spokoju nocnego nie musi być publiczne i dotyczyć większej ilości osób. Sprawca zakłócenie może skierować także tylko do jednej osoby i takie zachowanie również jest karalne.

W jaki sposób może dojść do zakłócenia rozumianego w sposób wyżej opisany.

Należy stwierdzić, że do takiego zakłócenia, może dojść głównie poprzez działanie. Jedynie w rzadkich przypadkach czyn taki można popełnić również przez zaniechanie.
Przepisy określają bardzo szeroko sposób zachowania, które może podlegać odpowiedzialności karnej.
Ten katalog to:
1) krzyk – za krzyk skutkujący ewentualna odpowiedzialnością karną, nie zostanie uznany np. krzyk na stadionie w trakcie trwania zawodów sportowych. Ale już krzyk pod oknami mieszkańców w trakcie powrotu z imprezy sportowej, może być uznany za zakłócanie spoczynku nocnego czy też porządku publicznego,
2) hałas – np. przeprowadzanie prac budowlano – remontowych z użyciem narzędzi elektrycznych w nieodpowiedniej porze czy też głośne słuchanie muzyki,
3) alarm – np. brak reakcji na włączenie się alarmu samochodowego i zaniechanie jego wyłączenia,
4) inny wybryk.

Ważne! Właśnie pojęcie „innego wybryku” znacznie rozszerza zakres zachowań, które mogą zostać zakwalifikowane jako naruszające dobra innych osób.

Jak należy rozumieć pojęcie „wybryk”.

Otóż pod pojęcie to podchodzą zachowania, które w danych okolicznościach i w danym czasie odbiegają od ogólnie przyjętych norm zachowania się.
Pod tym pojęciem może się kryć np. brak reakcji na zachowanie się psa, który bez powodów ciągle szczeka / zaniechanie działania polegającego na uspokojeniu psa /, ale także działanie mające na celu podrażnienie i pobudzenie psa, skutkujące przedłużeniem jego szczekania.

Ważne! Odpowiedzialności karnej podlega nie tylko sprawca zakłóceń. Takiej odpowiedzialności podlega także podżegacz i pomocnik.

Przez podżegacza należy rozumieć osobę, która np. nakłania sprawcę do zakłócania spokoju.

Pomocnikiem zostanie uznany ten, który np. dostarcza przedmiot, którym zakłócenie będzie przez sprawcę dokonywane np. syrena alarmowa, wiedząc o tym w jaki sposób dany przedmiot zostanie przez sprawcę użyty.

Ważne! Wbrew pozorom sprawy dotyczące popełnienia wykroczenia w zakresie zakłócania „ciszy nocnej” należą do spraw skomplikowanych. Nie należy takiego oskarżenia lekceważyć. Podejmując obronę dobrze jest skorzystać z wiedzy i doświadczenia adwokata.

The post Zakłócanie „ciszy nocnej”. appeared first on Adwokat Czwakiel - porady prawne Wałbrzych.

Drugim niezbędnym elementem zezwalającym za stosowanie tymczasowego aresztowania jest ustalenie, iż z zebranego materiału dowodowego musi wynikać duże prawdopodobieństwo popełnienia czynu zarzucanego podejrzanemu lub oskarżonemu. Ta kwestia była już przedmiotem poprzednich wpisów.

Kiedy tymczasowego aresztowania stosować nie można ?

Decydują o tym względy zdrowotne lub rodzinne.

Względy zdrowotne należy oceniać tylko w stosunku do osoby podejrzanego lub oskarżonego.

Nie można stosować tymczasowego aresztowania, jeżeli zastosowanie aresztu spowodować może poważne niebezpieczeństwo dla zdrowia lub życia osoby wobec, której areszt ma być zastosowany. .

Od tej zasady są wyjątki. Nawet jeżeli areszt może zagrażać zdrowiu i życiu, można areszt stosować.. Muszą za tym przemawiać szczególne względy. Jak rozumieć pojęcie „szczególne względy” ? Nie zostało to określone w przepisach. W rezultacie zachodzi konieczność skorzystania z praktyki i komentarzy w tym zakresie.

Względy rodzinne należy oceniać zarówno w zakresie podejrzanego jak i oskarżonego. Oczywiście ocenie podlega również pełna sytuacja rodzinna tych osób. Areszt musi dla tych osób powodować wyjątkowo ciężkie skutki. Co należy rozumieć pod pojęciem „wyjątkowo ciężkich skutków” ? Tego również nie sprecyzowano w przepisach.

Ogólnie można powiedzieć, że dotyczy to skutków szczególnego rodzaju. Takimi skutkami nie są „normalne” skutki wywołane odosobnieniem z uwagi na zastosowanie aresztu. Chodzi o skutki, które stanowią zagrożenie dla bytu oskarżonego i jego rodziny.

Wykonanie kary pozbawienia wolności Sąd może warunkowo zawiesić. Sąd lub prokurator winien ocenić, czy taka możliwość istnieje. W przypadku oceny pozytywnej nie można stosować tymczasowego aresztowania.

Przewidywanie kary łagodniejszej niż pozbawienie wolności z jej warunkowym zawieszeniem również uniemożliwia stosowanie tymczasowego aresztowania.

Od tej zasady jest wyjątek. Nawet jeżeli przewidywana kara pozbawienia wolności związana jest z warunkowym jej zawieszeniem, to gdy jest wysoce prawdopodobne, że możesz zostać umieszczony w leczniczym zakładzie zamkniętym, areszt może być zastosowany.

Jeżeli jesteś tymczasowo aresztowany to powinieneś być natychmiast zwolniony. Okoliczności muszą jednak wskazywać, że otrzymasz karę pozbawienia wolności krótszą niż trwa twój areszt.

Jeżeli zarzucają ci popełnienie przestępstwa zagrożonego karą pozbawienia wolności, która nie przekracza 1 roku, to wobec ciebie tymczasowego aresztowania stosować nie można. Chodzi o karę określoną w ustawie karnej, a nie karę przewidywaną.

Wszystkie ograniczenia stosowania aresztu / oprócz względów zdrowotnych i rodzinnych / nie obowiązują jeżeli ukrywałeś się, nie można ustalić twojej tożsamości, uporczywie nie stawiałeś się na wezwania lub w inny sposób utrudniałeś bezprawnie postępowanie karne.

The post <strong>Zakaz stosowania tymczasowego aresztowania.</strong> appeared first on Adwokat Czwakiel - porady prawne Wałbrzych.